İdrar Kaçırma Tedavisi

İdrar kaçırma görülme sıklığı yaşla birlikte artış gösterir. Ancak Kayseri’de kliniğimize idrar kaçırma şikayetiyle çok sayıda genç kadın da başvurmaktadır. İdrar kaçırma çok sık görülmesine rağmen kadınlar bu problemin çözümsüz olduğunu düşünerek doktora başvurmak istemeyebilir veya kadın hastalıkları uzmanına mı yoksa üroloji bölümüne mi gideceği konusunda kararsız kalabilir. Halbuki idrar kaçırma çözümsüz bir problem değildir ve pek çok farklı tedavi yöntemiyle düzeltilebilir.

İdrar Kaçırma Çeşitleri

Aslında idrar kaçırmanın temelde 2 farklı çeşidi bulunur. Bu ikisinde idrar kaçırmaya neden olan mekanizma tamamen farklı olduğu için; tedavileri de farklılık gösterir. İdrar kaçırmayı en temelde ikiye ayrılabiliriz. Bunlardan ilki Aşırı Aktif Mesane yani diğer adıyla acil idrar kaçırma diğeri ise stres idrar kaçırma olarak adlandırılır. Kayseri’de idrar kaçırma, idrar tutamama şikayetiyle gelen hastalarımızın ilk aşamada idrar kaçırma tipini belirleyip ona göre hastaya uygun tedavi planı yapıyoruz.

Aşırı Aktif Mesane

Bunlardan ilki olan aşırı aktif mesane yani diğer ismi ile acil idrar kaçırmadan bahsederek başlayacağım. Bu hastalarda oluşan idrar kaçırmada öksürme, hapşırma, gülme veya ağır kaldırma sonucunda oluşan bir idrar kaçırma yoktur. Bu hastalarda idrar yapma isteği ansızın ve acil oluşur ve bunun sonrasında ise hasta tuvalete koşarak gitse bile daha yolun yarısında altına idrarını yapar. İdrar kaçırmanın bu tipinde sorun idrar yapmamız için idrar torbamızı uyaran sinirlerin kontrolsüz bir şekilde aktive olması ve sonucunda işeme refleksinin devreye girmesi ve durdurulamamasıdır. İdrar kaçırmanın bu tipinde ameliyatın yeri yoktur. Cerrahi bu hastalar için bir çözüm değildir. Bu hastalarımızda tedavinin temelini ilaç tedavileri oluşturur. İlaçlara ilave olarak daha iyi bir sonuç elde edebilmek için lazer tedavisini ve idrar tutma kaslarının egzersizleri de tedaviye ilave ediyoruz.

Stresten Kaynaklı İdrar Kaçırma

İdrar kaçırmanın diğer bir tipi ise stres idrar kaçırmadır. Bu hastalarda idrar kaçırma şikayeti karın içi basıncın arttığı durumlarda gözlenir. Zıplama. Öksürme, hapşırma, aniden gülme gibi durumlarda karın içi basınç artışı ve idrar kaçırma gözlenir. İdrar tutamamanın bu tipinde problem idrar torbası ile üretra dediğimiz idrar yapmamızı sağlayan borucuk arasındaki dokuların eski yapısını kaybetmesi ve hareketli bir hal almasıdır. Doğum yapmak ve fazla kilolar idrar kaçırma ihtimalini en çok artıran durumlardır. Stres idrar kaçırmanın tedavisinde ilaç tedavisi etkili değildir. Burda problem anatomik bir bozulma olduğu için, idrar kaçırmanın bu tipinde hastalarımıza ilk önerimiz fazla kiloların vermesi. Daha sonra doğum veya ileri yaş kaynaklı eski gücünü kaybetmiş olan kasların egzersizler ile eski gücüne kavuşturulması önemlidir. Lazer tedavisi öksürme, hapşırma, ağır bir şey kaldırma durumunda ortaya çıkan stres idrar kaçırma tipinin tedavisinde oldukça etkilidir. İdrar tutamama, altına idrar yapma şikayeti ile gelen hastalarımızda bu tedaviler ile sonuç alamamız durumunda ameliyat ise askı yöntemi kullanarak idrar kaçırma şikayetini çok etkili bir şekilde iyileştirebiliyoruz.

İdrar kaçıran hastalarımızda yukarda bahsettiğim idrar kaçırma çeşitlerinin her ikisininde birlikte olduğu durumlar olabilir. Buna mix yani karışık tip idrar kaçırma denir. Bu durumda hastanın şikayetine göre detaylı bir muayene yaptıktan sonra her iki tedavi durumuda tedavi edebilmek için kombine bir tedavi planlanmalıdır.

İdrar kaçırma sorunu çözümü idrar kaçırma şikayetinin tipine göre değişiklik gösterir. Öksürünce, hapşırınca oluşan idrar kaçırma idrar yolu kaslarını geliştirici egzersizle azaltılabilir. Daha şiddetli idrar kaçırma sorunu ise ameliyat ile çözüme kavuşturulur. Öksürme ve hapşırma sırasında ortaya çıkmayan hastanın aniden başlayan idrar hissi ile tuvalete yetişemeden olan idrar kaçırması çözümünde ise ağızdan alınan haplar kullanılır.

İdrar kaçırma çoğu zaman kendi başına bir hastalıktır. Hamilelik ve doğum yaşamış olmak idrar kaçırma ihtimalini artırır. İdrar yolu enfeksiyonu ve diyabet (şeker) hastalığı da idrar kaçırmaya neden olabilir. Daha nadiren gözükmekle birlikte idrar kaçırma mesane tümörleri, sinirsel hastalıklar, böbrek taşı, idrar yollarında kum veya taş, idrar torbasında tıkanıklık yapan kanser gibi hastalıkların belirtisi de olabilir.

İdrar kaçıran kadınlar çoğu zaman hangi bölüme muayene olacaklarıyla ilgili bilgiye sahip değildirler. İdrar kaçırma durumunda kadın hastaların gitmeleri gereken bölüm kadın hastalıkları ve doğum (jinekoloji) uzmanlarıdır. İdrar kaçırması olan hastaların gerek ilaç tedavisi ile takibi gerekse de gerekli durumlarda ameliyat edilmesi bu konuda çalışmış, tecrübeli bir kadın hastalıkları doğum uzmanı tarafından yapılmalıdır. Üroloji bölümü erkek hastalarda idrar tutamama problemiyle daha çok ilgilenmektedir.

İdrar kaçırmayı önlemek için sıvı alımı kısıtlanmalıdır. Günde 2 litreden fazla sıvı tüketmemek gerekir. Uykudan 3 saat öncesine kadar fazla sıvı tüketmemek iyi olur. Alkol ve kafein alımını azaltmak gerekir. İdrar tutma kaslarını geliştirici egzersizler idrar kaçırma şikayetini azaltır. Bazı durumlarda idrar torbasına botoks uygulanması veya ameliyat olmak da idrar kaçırmayı tamamen önlemeye yardımcı olur.

İdrar kaçırmayla her yaşta karşılaşılabilmekle birlikte ileri yaştaki kadınlarda daha sık görülür. Hamile kalmış olmak ve normal doğum yapmış olmak riski artırır. İdrar yolu enfeksiyonu olan kadınlarda ve diyabet hastalığı olan kadınlarda idrar kaçırma daha sık görülür. İdrar kaçırma şikayeti kadınlarda daha sık görülmekle birlikte erkek hastalarda da nadiren görülür. İdrar tutamama şikayeti olan kadınların tedavi için kadın hastalıkları uzmanına gitmeleri gerekir.

İdrar kaçırma tedavi edilmezse kadında depresyona neden olur. Sürekli yaşanan idrar kaçırmalar kadını toplumdan uzaklaştırır ve kadın idrar kaçıracağım korkusuyla evden çıkmamaya çalışır. İdrar kaçırma aynı zamanda hijyenik problemlere neden olabileceği gibi genital bölgede pişik ve tahrişe de neden olur. İdrar tutamayan kadınların problemlerinin çözümü için zaman kaybetmeden doktora başvurmaları gerekir.

İdrar kaçırmanın tedavisi çeşidine göre ilaç ve ameliyatla kesin olarak mümkün olmakla birlikte bazı bitkilerin de idrar kaçırma şikayetinde azalmaya neden olduğu bilinmektedir. Kızılcık isimli bitki idrar kaçırma şikayetini azaltmakla birlikte idrar yolu enfeksiyona da iyi geldiği bilinir. Atkuyruğu bitkisi idrar söktürücü özelliğe sahiptir. İdrar kaçırmaya iyi gelen bir diğer bitki ise kabak çekirdeğidir. Günlük bir avuç kabak çekirdeği tüketmekte idrar kaçırma şikayetinde çok az da olsa bir iyileşme sağlayabilir. İdrar kaçıran kadınlar için en doğru yaklaşım bitkisel tedaviler yerine bu konuda uzmanlaşmış bir hekime başvurmaktır.

İdrar kaçırma kalıcı olmayan doğru tedavi ile hemen düzelen bir problemdir. İdrar kaçırmanın düzelmesi yaklaşık 1 ay içerisinde olur. Öksürme, hapşırma, ağır yük kaldırma sırasında olan idrar kaçırmanın düzelmesi için ameliyat öneririz. İdrar gelme hissi sonrasu tuvalete yeşimeden idrar kaçırmanın düzelmesi için lazer ve ilaç tedavisi planlanması gerekir.

İdrar kaçırma doktur muayenesi yapılırken öksürme testi yapılır. İdrara sıkışık olan hastanın öksürmesi istenir ve idrar kaçırma miktarı belirlenir. Bu muayene önemlidir ve ameliyat kararını ve ameliyat yöntemini belirlemede önemi büyüktür.

İdrar kaçırma tehlikeli bir hastalığın habercisi olabilir. Şeker hastalığı idrar kaçırmaya neden olabilirken bazen idrar torbası (mesane), prostat kanseri gibi kötü huylu bir hastalığın da göstergesi olabilir.

İdrar torbası sarkması belirtileri her zaman idrar kaçırma olmayabilir. İdrar torbası sarkması ameliyat ile kalıcı olarak düzeltilebilir. İdrar torbası ve rahim sarkması çoğunluk ıkınma sırasında daha belirginleşir.

Genç yaşlarda idrar kaçırma kadınlarsa sık olarak karşımıza çıkar. Bunun 2 nedeni olabilir. Sıkışma hissi sonrası idrar kaçırma idrar torbasının aşırı uyarılmasına bağlı ortaya çıkar. Öksürme, hapşırma sırasında ortaya çıkan idrar kaçırma ise genellikle doğum yapmış kadınlarda görülür. Kayseri’de kliniğimizde Kayseri, Nevşehir, Niğde, Kırşehir, Yozgat, Ankara, Sivas gibi civar illerden gelen idrar kaçırma, idrarını tutamama şikayeti ile gelen hastalarımıza tedavi planlıyoruz.

İdrar kaçırma ameliyatı süresi ortalama 1-2 saattir. İdrar kaçırma ameliyatı iki farklı yöntem ile uygulanabilir. En sık tercih edilen idrar kaçırma ameliyatı TVT ve TOT isimli operasyonlardır. TVT uygulanması daha zor ama daha kalıcı, başarı sonuçları olan idrar kaçırma ameliyatıdır. İdrar kaçırma ameliyatı idrar tutamama şikayeti öksürünce, hapşırınca olan kadınlarda daha etkilidir.

İdrar kaçırma ameliyatı sonrası iyileşme, ağrıların geçmesi 4-5 gün sonra gerçekleşir. İyileşme süresi yapılan idrar kaçırma ameliyatının tipine ve idrar kaçırma ameliyatınını yapan doktorun deneyimine göre değişkenlik gösterebilir.

Kadınlarda hapşırırken idrar kaçırmanın nedeni daha önce doğum yapmış olmaktır. Hamile kalmak ve doğum yapmak bazı kadınlarda kalıcı olarak idrar kaçırma problemine neden olabililir. İdrar kaçırmanın bu tipinin düzeltilmesi için ameliyat gerekli olabilir. İdrar kaçırma ameliyatı sonrası idrar tutamama şikayetiniz hızla normale dönebilir.

İdrar kaçırmaya iyi gelen ilaçlar vardır. Ancak ilaçla tedavi edilebilen idrar kaçırma ile ameliyat ile tedavi gerektiren idrar kaçırmanın ayrımının iyi yapılması gerekir. İdrar sıkışma hissinin gelmesi sonrasında tuvalete yetişememe şeklinde ortaya çıkan idrar kaçırmanın ilaçla tedavisi mümkündür. Ancak idrar kaçırmayı engellemek için başlanan ilaç tedavisi sürekli devam edilmelidir. İdrar kaçırma ilaçlarının ağız kuruluğu, göz kuruluğu, kabızlık, yüksek tansiyon gibi yan etkileri görülebilir. Bu durumda ilaç değişikliği yapılması doğru olacaktır.

İdrar yolu enfeksiyonu tedavi edilmez ise idrar kaçırmaya neden olabilir. Antibiyotik ile tedavi edilen idrar yolu enfeksiyonu sonrasında idrar tutamama şikayeti çoğunlukla ortadan kalkar. İdrar yollarında enfeksiyon olup olmadığı basit bir idrar kültürü testi ile anlaşılabilir. İdrar yolu enfeksiyonu gibi diyabet (şeker) hastalığıda idrar kaçırmaya neden olabilir.

İdrar kaçırma şikayeti olan kadınlarda hangi branştaki uzman doktora gitmesi gerektiği konusunda kafaları karışık olabilir. İdrar kaçırma şikayeti olan kadınların kadın hastalıkları ve doğum (jinekoloji) doktoruna muayene olmaları gerekir. Erkeklerde idrar kaçırma şikayeti olması durumunda erkek hastaların da üroloji doktoruna muayene olmaları gerekir.

İdrardan kan gelmesi böbrek taşı, kum, idrar yolu enfeksiyonu gibi hastalıkların belirtisi olabile. İdrar yolu enfeksiyonunda idrarda yanma, kesik kesik idrar yapma da eşlik edebilir. İdrardan kan gelmesi nadiren mesane (idrar torbası) kanseri gibi kötü huylu hastalıkların da belirtisi olabilir. İdrarda kan gelme şikayeti olan hastaların detaylı bir muayene olması için üroloji doktoruna muayene olması gerekir.

İdrar kaçırma için en çok tercih ettiğimiz 2 cerrahi teknik vardır. Bunlar TVT (transvaginal tape uygulanması) ve TOT (transobturator tape uygulanması) ameliyat teknikleridir. İki ameliyat da anestezi altında hastanede uygulanır. Ameliyatlarda dikişler vajinal bölgenizde kalacağı için karında dikişiniz olmaz. Bu iki ameliyatta da temel prensip daha önce yapılmış doğumlara bağlı olarak idrar torbasının çıkışı daha dayanıksız ve hareketli hale gelmiştir. Bu durum sizin öksürme, hapşırma sırasında idrar kaçırmanıza neden olur. TOT ve TVT ameliyatlarının her ikisindede bu hareketi artmış kısım bir askı yolu ile kemiğe asılır ve idrar kaçırmanız sonlandırılmış olur. İki ameliyatta da askı uygulanır ancak asılan kemiğim yerine göre ismi ve teknik farklılık gösterir. Bu ameliyatlar sırasında vajinanızdan yaklaşık 1 cmlik bir kesi uygulanır. Bu kesiden bir bant geçirilir ve askı uygulanır. Bu bant özel bir materyalden üretilir ve dışardan gözükmez. Vücudunuzun içinde kalıcı asklı olarak bırakılır. TOT ve TVT ameliyat süresi yaklaşık 50 dakikadır. Ameliyat sonrası ağrı çok azdır.

TOT ve TVT idrar kaçırma ameliyatları arasındaki fark idrar kaçırmayı engellemek için yerleştirilen askının geçirildiği yerdir. TVT ameliyatı TOT ameliyatına göre daha kalıcı sonuçlar sağlar. TVT ameliyatı TOT ameliyatına göre daha çok cerrahi deneyim isteyen teknik olarak daha zor bir ameliyattır. TVT ameliyatı benim öncelikli tercihimdir. Ancak daha önce çok sayıda sezaryen benzeri karın içi ameliyat geçirmiş olan hastalarda TOT ameliyatı da tercih edilebilir.

İdrar kaçıran hastalarımıza Kayseri muayenemizde tedavi planlıyoruz. Kayseri’de İdrar kaçırma problemi üzerine uzmanlaşmış kliniğimizde sadece Kayseri ilinden gelen hastalarımla sınırlı kalmayıp, Sivas, Nevşehir, Niğde, Kırşehir, Yozgat, Ankara gibi çevre illerden gelen birçok hastamızı da tedavi ediyoruz.

İdrar kaçıran kadınlara lazerle idrar kaçırma tedavisi uygulanabilir. Lazer işlemlerini Kayseri ilinde bulunan kliniğimizde uygulamaktayız. Lazer kadının pelvik ( genital bölge) kaslarında güçlenmeye neden olarak idrar kaçırmada azalmaya neden olur.